Al twintig jaar is Kennispoort Regio Zwolle een vast loket voor ondernemers in Regio Zwolle die willen groeien, vernieuwen en hun bedrijf toekomstbestendig willen maken. In die twintig jaar veranderde veel. In het ondernemersklimaat, in de thema’s en in de uitdagingen van de regio. Maar één ding bleef hetzelfde: de ondernemer staat centraal. In deze reeks spreken we mensen die vanuit verschillende rollen onderdeel waren van twintig jaar Kennispoort Regio Zwolle.
Toen Annemarie Beumers in 2006 startte als directeur van de stichting Kennispoort Regio Zwolle, lag er nog geen organisatie. Er was een idee, een ambitie en een groep partijen die wilde samenwerken maar verder weinig houvast. ‘De vraag was eigenlijk heel simpel: kunnen we hier iets van maken dat werkt?’
Bouwen zonder blauwdruk
De eerste periode stond volledig in het teken van pionieren. Samen met onder andere de Kamer van Koophandel, Windesheim, provincie Overijssel en gemeente Zwolle werd gezocht naar een vorm die praktisch én waardevol was. Daarnaast dacht een klankbordgroep van vijf mkb-directeuren uit regionale bedrijven actief mee over de koers en invulling.
‘We hadden geen uitgewerkt plan. We zijn gewoon begonnen. Schetsen maken, gesprekken voeren, uitproberen en vooral niet te ingewikkeld denken.’ De kern was vanaf het begin helder: ondernemers, onderwijs en overheid dichter bij elkaar brengen. Hoe dat er precies uit moest zien, ontstond onderweg.
‘De vraag was eigenlijk heel simpel: kunnen we hier iets van maken dat werkt?’
Energie in de regio
In de regio voelde Annemarie vanaf het begin beweging. Ondernemers wilden vooruit, onderwijsinstellingen zochten meer aansluiting met de praktijk en ook overheden zagen kansen om samen op te trekken. ‘Mensen wilden. Iedereen voelde dat hier iets kon ontstaan.’ Die energie werd al snel zichtbaar tijdens kleinschalige bijeenkomsten bij ondernemers in de regio. Daar werden ideeën gedeeld, contacten gelegd en nieuwe samenwerkingen gestart.
Sommige bijeenkomsten begonnen klein, maar zaten direct vol. ‘En belangrijker: het leverde echt iets op. Ondernemers gingen verder met wat ze daar oppikten.’ Al snel ontstond een vliegwiel. ‘Mensen kwamen terug, namen anderen mee en zo groeide het vanzelf door.’
Niet veel later sloten ook de eerste gemeenten uit de regio aan, nog voordat Regio Zwolle officieel als samenwerkingsverband bestond.
Van kennis delen naar innovatie versterken
In de beginjaren draaide het vooral om kennisuitwisseling. Ondernemers leerden van elkaar, vaak vanuit hun eigen praktijk. ‘Ondernemers die laten zien hoe zij iets aanpakken dat is misschien wel de krachtigste vorm van leren.’ Gaandeweg veranderde ook de rol van Kennispoort. De vragen werden groter en de ambities groeiden mee. ‘We gingen steeds vaker kijken: wat gebeurt hier al aan innovatie? En hoe kunnen we dat versterken?’
Met de komst van regionale, landelijke en Europese programma’s werd die rol actiever. Kennispoort hielp ondernemers niet alleen met kennis, maar ook met het vinden van kansen, partners en financiering.
Klein team, groot netwerk
Om die groei te ondersteunen, werd al snel een stichting opgericht. Niet om het zwaar te maken, maar juist om richting te geven. ‘Je moet op een gegeven moment keuzes maken: waar zijn we van en waar niet van? Dat helpt om scherp te blijven.’ Opvallend bleef de schaal van de organisatie. ‘We waren met een klein team. De kracht zat niet in de omvang, maar in het netwerk eromheen.’ Die manier van werken licht georganiseerd, maar sterk verbonden bleek duurzaam.
Waar het echt gebeurde
Wat Annemarie vooral bijblijft, zijn de momenten waarop alles samenkwam. ‘Als ondernemers, onderwijs en overheid echt met elkaar in gesprek gingen daar gebeurde het.’ Ze herinnert zich bijeenkomsten bij bedrijven, bezoeken met beleidsmakers en momenten waarop innovatie letterlijk zichtbaar werd. ‘Dan zie je wat er in de regio gebeurt. Dat maakt indruk ook op mensen van buiten.’
Blijven meebewegen
Ook nu, jaren later, volgt ze Kennispoort nog steeds. Wat haar opvalt: de organisatie is altijd blijven meebewegen. ‘Dat het er na twintig jaar nog is, zegt eigenlijk alles. Dan doe je blijkbaar de goede dingen.’ Volgens haar zit de kracht juist in het vermogen om niet vast te roesten.
‘Het moet geen systeem worden dat zichzelf in stand houdt. Je moet blijven aansluiten op wat er speelt.’
Nieuwe vragen voor de regio
Voor de toekomst ziet ze nieuwe uitdagingen ontstaan, vooral op het snijvlak van economie en ruimte. ‘Ondernemers krijgen steeds meer te maken met vragen rondom ruimte, energie en infrastructuur. Dat zijn geen losse thema’s meer het hangt allemaal samen.’ Juist daar ligt volgens haar een rol voor Kennispoort. ‘Als je al die netwerken bij elkaar brengt, zie je patronen. En dan kun je ook nieuwe dingen in gang zetten.’
Het blijft mensenwerk
Als ze terugkijkt, overheerst één ding: het was nooit een solo-opgave. ‘Ik was een tijd het gezicht, maar je doet het echt samen. Dat is ook de enige manier waarop het werkt.’ Die samenwerking en het vertrouwen daarin vormt volgens haar nog steeds de basis. ‘Uiteindelijk is dit mensenwerk. Dat was het toen, en dat is het nog steeds.’
